Cursussen

Nek, Rug, Bekkengordel (NRB, 24 november 2018, 19 januari en 9 maart 2019):

De cursus beoogt a) nieuw te zijn (geen storende overlap te hebben met eerdere cursussen), b) up to date te zijn (gebouwd op de recente wetenschappelijke literatuur), en c) praktisch toepasbaar te zijn. We denken dat dat gaat lukken. Er wordt inhaalmogelijkheid geboden voor wie een dag niet kan.

Nek, rug, bekkengordel: Deconstructie voor paramedici

Geen twee patiënten met klachten van de nek, rug en/of bekkengordel zijn precies hetzelfde. “Nek, Rug, Bekkengordel” (NRB) is een cursus voor (in alfabetische volgorde): Fysiotherapeuten, Manueeltherapeuten, Oefen-therapeuten, of Psychosomatisch fysiotherapeuten die de behandelingen zouden willen optimaliseren door beter om te gaan met die verschillen.

Deconstructie

We weten al sinds een jaar of 20 dat onze behandelingen helpen. Maar effecten worden niet altijd gevonden, de gemiddelde effecten zijn klein, en het is onduidelijk of/wanneer de ene behandeling beter is dan de andere. We zitten in een impasse, vermoedelijk omdat ons begrijpen nog steeds te kort schiet. Door het National Institute of Mental Health (NIMH) is in een vergelijkbare situatie ‘deconstructie’ voorgesteld: Peuter de symptomen uit elkaar, en koppel ze aan wat we weten van de onderliggende fysiologie. Het begrijpen en het behandelen zou daardoor verbeteren.

Kunnen we dat gebruiken voor patiënten met klachten van de wervelkolom en/of de bekkengordel? Patiënten hebben vooral pijn, hun bewegen is veranderd, en ze zijn vaak gedemotiveerd of somber. We moeten onderscheid maken tussen acuut (locaal, perifere ontsteking) en chronisch (systemisch, ook ontsteking van het brein). En van chronische nek- en rugklachten is bekend dat bijna 90% van de patiënten één of meer vormen van ‘comorbiditeit’ heeft. We gaan uitvoerig in op de vraag in hoeverre ‘deconstructie’ kan helpen een weg te vinden in de kaleidoscoop van klachten.

Richard Jaspers spreekt over: “Spier—schade en herstel”
Richard Jaspers spreekt over: “Spier—schade en herstel”

Veranderd bewegen

Er is geen ‘beste’ manier van bewegen, en er is geen ‘beste’ houding. Het gaat vooral om variabiliteit, die juist afneemt bij pathologie. Maar het hoe en waarom van bewegingsveranderingen bij pijn in de nek, rug en/of bekkengordel wordt nog steeds slecht begrepen.

Soms vermijden patiënten de pijn, ‘reflex-inhibitie’, zoals bij pijn in de bekkengordel; als de patiënt zelf geen oplossing vindt, kan je suggesties geven, zoals bij opstaan of zitten. ‘Gevaar’ lijkt tot aspecifieke verhogen van spierspanning te leiden, vooral duidelijk in de nek; in principe is ontstpanning dan aangewezen. En er zijn ingewikkelde veranderingen in de coördinatie, met vaak meer stereotype bewegen; dan stimuleer je de cortex van de patiënt om weer creatiever te worden. Er is dus locale behandeling, anti-stress behandeling, en het oppeppen van de cortex. De keuze daarvan is afhankelijk van een precieze diagnostiek van het vermoedelijke waarom/waardoor van de bewegingsveranderingen bij juist deze patiënt.

We bezoeken Maarten’s lab in het Militair Revalidatiecentrum Aardenburg, Doorn, om te laten zien hoe het projecteren van
een dynamische omgeving het brein zou kunnen helpen weer creatiever te worden.

Gastlezing Maarten Prins: “Waarom bewegen patiënten anders?”
Gastlezing Maarten Prins: “Waarom bewegen patiënten anders?”

De kapotte stopknop

Het lichaam maakt bepaalde chemische stoffen die de sensitisering voor pijn opheffen of verminderen. Er is gevonden dat aerobe training de productie van die stoffen verhoogt. Naar analogie van de laatste Nobelprijs voor de Geneeskunde, over immunologische stopknoppen bij kanker, is er veel belangstelling voor het al dan niet stoppen van chronische ontsteking van het brein bij pijn. Daar lijken T-regulator¬ cellen een essentiële rol bij te spelen. Wanneer de nervus vagus actief is (ontspannen door diep, regelmatig ademhalen), worden meer van zulke cellen losgemaakt in de milt. Bovendien prioriteert het brein het leren van iets nieuws boven het afhandelen van ontstekingen.

Maar als neurale netwerken in het brein uit zichzelf actief blijven, kedoem-kedoem-kedoem, dan zal je wel magnetisch of elektrisch moeten ingrijpen. Recent is bovendien gevonden dat het aanbieden van bepaalde geluiden in een strak frequentie-regime kan helpen bij tinnitus. Als dat betekent dat we bij chronische pijn ritmisch moeten knijpen, moet je wel met een aantal therapeuten zijn, want de frequenties zijn hoog. Voorlopig lijken transcraniële magnetische stimulering en intra-cerebrale elektroden praktischer.

Ivo Lutke Schipholt bespreekt de vraag: “Is manuele therapie anti-inflammatoir”
Ivo Lutke Schipholt bespreekt de vraag: “Is manuele therapie anti-inflammatoir”

PRAKTISCHE ASPECTEN

De cursus is op 24 november, 19 januari, en 9 maart, in Amersfoort, telkens van 10:00 – 17:00, en met op de ochtend van de tweede dag een bezoek aan de research-afdeling van het Militair Revalidatiecentrum Aardenburg in Doorn. De cursus kost 545 euro, maar er geldt 50 euro korting voo: Manueeltherapeuten (MT 18), Psychosomatisch Fysiotherapeuten (PsFT 18), leden van het Keurmerk Fysiotherapie (KM 18), leden van het Landelijk Netwerk Chronische Pijn (LN 18), en Psychosomatisch Oefentherapeuten (PsOT 18). Bij inschrijving op www.bewegingsgeneeskunde.nl moet dan de in de voetnoot genoemde code worden gemeld onder ‘Andere Bijzonderheden’. Accreditatie wordt aangevraagd voor (KNGF:) Algemeen Fysiotherapeut, Manueeltherapeut, Psychosomatisch Fysiotherapeut, (KM:) Keurmerk Fysiotherapie, en (OT: ) Oefentherapie, voor 27 uur . Met wie één dag niet kan, wordt een inhaalmogelijkheid afgesproken.“

OP dag I wordt een wetenschappelijk artikel besproken, op dag II bezoeken we het Militair Revalidatiecentrum, en op dag III is er een patiënten-interview.
We proberen telkens met elkaar in discussie te treden over de vraag hoe je je therapie-keuze prioriteert. Behalve het bezoek aan Doorn wordt het onderwijs gegeven in de Amershof, Snouckaertlaan 11, 3811 MA Amersfoort.
Nek, Rug, Bekkengordel (Am18NRB1): 24 nov 2018, 19 jan en 9 maart 2019

Bij de cursus is 12 uur zelfstudie inbegrepen, en wordt van de deelnemers een casus-beschrijving verwacht naar aanleiding van de cursus.
Mits vóóraangekondigd en door de cursusleiding goedgekeurd, mag u voor het certificaat een dagdeel missen.

Inschrijving

Het programma is telkens van 09.30 tot 17.00. Bij het inschrijfgeld is inbegrepen: de lessen, het cursusmateriaal, koffie, thee, en lunch. We onderhouden per e-mail contact met u (u moet .doc, .pdf, en .xls kunnen openen en lezen, en een voldoende lege mailbox hebben om 10 megabyte te kunnen ontvangen).

Bij de inschrijving dient u te verklaren dat u de cursusdocumenten uitsluitend privé zult gebruiken, en niet op enige wijze zal kopiëren, of ter beschikking zal stellen aan anderen. De rekening wordt ten name gesteld van de cursusdeelnemer. Nek, Rug, Bekkengordel kost € 545. Tot 29 dagen vóor (het begin van) de cursus kan gratis worden geannuleerd. Daarna zijn annuleringskosten: 10% van het inschrijfgeld bij annuleren vanaf 28 dagen van tevoren, maar 30% bij 21 dagen, 50% bij 14 dagen, en 70% bij 7 dagen of korter. Bij bijzondere omstandigheden kan een verzoek aan de cursusleiding worden gemaild om het verschuldigde bedrag te verminderen.